Küresel piyasalarda enflasyon kaygıları ve merkez bankalarının sıkılaşma adımları tahvil faizlerini yükseltiyor. Petrol fiyatlarındaki artış ve jeopolitik gelişmeler piyasalarda dalgalanmaya neden oluyor.
Enflasyonist baskıların sürmesi ve merkez bankalarının faiz artırımları küresel tahvil piyasalarında satış baskısını artırıyor. Yükselen petrol fiyatları, başta ABD Merkez Bankası (Fed) olmak üzere dünya genelinde merkez bankalarının para politikalarında sıkılaşma sürecini hızlandırabileceği öngörülerini güçlendiriyor.
Uzun vadeli tahvil faizlerindeki artışlar, küresel borçlanma maliyetlerini yükselterek hisse senedi değerlemeleri üzerinde baskı oluşturuyor. Tahvil getirilerindeki sert yükselişlerin ardından görülen geri çekilmelere rağmen faizlerin yüksek seviyelerde kalması, küresel piyasalarda risk algısını artırıyor.
Dün ABD’nin 10 yıllık tahvil faizi yüzde 5,34, 30 yıllık tahvil faizi ise yüzde 5,69 ile 2002’den bu yana en yüksek seviyeye ulaştı. Bugün bu faizler sırasıyla yüzde 5,25 ve 5,62 seviyelerinde dengelendi. ABD’de ISM ödenen fiyatlar endeksinin 77,9’a yükselmesi, üreticilerin artan ham madde maliyetleriyle mücadele ettiğini gösteriyor. Bu durum, enflasyonist endişeleri artırarak dolara olan talebi sürdürüyor. Dolar endeksi, dün Nisan 2025’ten bu yana en yüksek seviyesi olan 102,2’yi gördükten sonra bugün 101,9 seviyesinde seyrediyor.
Fransa kaynaklı mali endişeler nedeniyle avrodaki düşüş de doları destekliyor. ABD’nin Orta Doğu’ya ek askeri güç göndereceği ve Başkan Donald Trump’ın İran’ı bombalamaya yeniden başlamayı değerlendirebileceğine dair haberlerin ardından Brent petrolün varil fiyatı 104 dolara kadar yükseldikten sonra bugün 102,3 dolar seviyesinde işlem görüyor.
ABD Hazine Bakanı Scott Bessent, küresel dizel arzındaki aksaklıkların giderilmesi için Avrupalı ortaklarına taahhütlerini hızlandırma çağrısı yaptı. Tahvil faizlerindeki geri çekilmenin etkisiyle altının onsu yüzde 0,3 artışla 4 bin 191 dolardan işlem görüyor. Donald Trump, faiz oranlarının büyümeye zarar vereceğini belirtti.
Minneapolis Fed Başkanı Neel Kashkari, ekonominin dirençli olması ve enflasyonun katı seyretmesi halinde politika faizinin daha da yükselebileceğini ifade etti. Fed Başkan Yardımcısı Philip Jefferson ise para politikasındaki ayarlamaların verilere göre yapılacağını ve bunun için zamana ihtiyaç duyulabileceğini söyledi. ABD Hazine Bakanlığı, İran’ın yaptırımları delmek için kullandığı Rusya bağlantılı A7 adlı gölge bankacılık ağına yaptırım kararı aldı.
New York borsası, tahvil faizlerinin zirveden gerilemesinin ardından günü hafif yükselişle tamamladı. Dow Jones endeksi yüzde 0,04, S&P 500 endeksi yüzde 0,19 ve Nasdaq endeksi yüzde 0,04 değer kazandı. Avrupa borsaları ise tahvil faizlerindeki yükselişlerin etkisiyle negatif seyretti. Fransa’da 10 yıllık tahvil faizi 2002’den bu yana en yüksek seviyeye ulaşırken, kamu borcuna ilişkin endişeler arttı. Enerji maliyetlerindeki artışla Fransa, İtalya ve Almanya’dan gelen enflasyon verileri beklentilerin üzerinde geldi.
İngiltere’de 30 yıllık tahvil faizi 1998’den bu yana en yüksek seviyeyi görerek yüzde 6’nın üzerine çıktı. Avrupa Merkez Bankası (ECB) Başkanı Christine Lagarde, yapay zekanın finans sektöründe güvenli kullanımı için politika yapıcıların riskleri öngörmesi gerektiğini vurguladı. Avro Bölgesi imalat sanayi PMI, eylülde 52,9 puanla son 52 ayın en yüksek seviyesine ulaştı.
Asya borsaları, Güney Kore hariç negatif bir seyir izledi. Yükselen tahvil getirileri ve petrol fiyatları bölgede risk iştahını baskıladı. Japonya’nın 10 yıllık tahvil faizi 1995’ten bu yana en yüksek seviyeyi gördü. Tokyo enflasyonu yıllık bazda yüzde 2,7’ye çıktı. Nikkei 225 endeksi yüzde 1, Hang Seng endeksi yüzde 2,6 değer kaybederken, Kospi endeksi yüzde 0,1 yükseldi.
Borsa İstanbul’da BIST 100 endeksi günü yüzde 2,53 artışla 12.249,04 puandan tamamladı. Dolar/TL, 49,1230 seviyesinden işlem görüyor. Sermaye Piyasası Kurulu (SPK), tasfiye süreci devam eden fonlar için yatırımcılara 1 milyon lirayı aşmayacak ara ödeme yapılacağını bildirdi. Cumhurbaşkanı Erdoğan, fon piyasasındaki sorunun başarıyla üstesinden gelindiğini belirtti. Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, sorunlu portföy yönetim şirketlerini karantinaya aldıklarını ve tasfiye sürecinin başladığını açıkladı. Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), KOBİ kredileri için büyüme sınırını yüzde 4,5’ten yüzde 5’e yükseltti.
