Küresel piyasalar, Fed’in faiz kararı sonrası azalan risk iştahının diplomasi umutlarıyla yeniden canlanmasıyla haftaya pozitif başladı. ABD-Çin görüşmeleri ve jeopolitik gelişmeler yakından izleniyor.
Küresel piyasalar, ABD Merkez Bankası’nın (Fed) Temmuz 2023’ten bu yana ilk kez faiz artırmaması ve Fed Başkanı Kevin Warsh’un şahin mesajları sonrası azalan risk iştahının, yeni haftada diplomasiye yönelik umutlarla yeniden güçlenmesiyle haftaya pozitif bir başlangıç yaptı.
Orta Doğu’daki bölgesel gerilimler ve Rusya-Ukrayna arasındaki devam eden çatışmalar, enerji arzına yönelik endişeleri canlı tutuyor. Akaryakıt fiyatlarındaki artışlar, ekonomilerin büyüme ve enflasyon beklentilerini olumsuz etkilemeye devam ediyor. ABD’de artan enerji maliyetleri, Fed’e yönelik şahin beklentileri beslerken, para piyasaları yıl sonuna kadar ek bir faiz artışı olasılığını fiyatlamayı sürdürüyor. Bu hafta yapılacak Fed yetkilisi açıklamaları yakından takip edilecek.
Bu gelişmelerin paralelinde, ABD’de düzenlenecek Birleşmiş Milletler (BM) Zirvesi’ne odaklanıldı. Zirvede, başta ABD ile Çin olmak üzere liderler düzeyinde önemli görüşmeler gerçekleştirilecek. Bu görüşmelerden olumlu sonuçlar alınması ve jeopolitik risklerin azalmasıyla enerji arzının artabileceği umutları, petrol fiyatlarının haftaya düşüşle başlamasına neden oldu.
Petrol fiyatlarındaki gevşeme, enflasyon endişelerini bir miktar hafifleterek riskli varlıklara yönelimi artırdı. Analistler, petrol arzı sorunlarının hafiflemesinin ekonomilerin ve merkez bankalarının yol haritalarının daha netleşmesine yardımcı olabileceğini ve piyasalardaki belirsizlik algısını azaltabileceğini belirtiyor.
ABD ve Çin ekonomi heyetleri, Çin Devlet Başkanı Şi Cinping’in ABD ziyareti öncesinde ekonomik ve ticari konuları görüşmek üzere New York’ta bir araya geldi. Hazine Bakanı Scott Bessent başkanlığındaki ABD heyeti ile Başbakan Yardımcısı Hı Lifıng başkanlığındaki Çin heyeti arasındaki görüşmelerde, ticaret ve yapay zeka konularında ilerleme kaydedildiği bildirildi. Taraflar, ABD’nin iki ülke arasında bir bildirim mekanizması oluşturulması önerisi üzerinde mutabık kaldı.
ABD’nin BM Daimi Temsilcisi Mike Waltz, İran’ın müzakere masasına dönmesi için kapının açık olduğunu belirtti. Bu gelişmelerle birlikte ABD 10 yıllık tahvil faizi haftaya yüzde 5 seviyesinde yatay başlarken, dolar endeksi 100 seviyesinde seyrediyor. Altının onsu yüzde 0,5 düşüşle 4.355 dolardan, Brent petrolün varil fiyatı ise yüzde 2,1 azalışla 101,7 dolardan haftaya başladı.
Cuma günü New York borsasında S&P 500 ve Nasdaq endeksleri yükselişle kapanırken, Dow Jones endeksi hafif değer kaybetti. ABD’de endeks vadeli kontratları haftaya pozitif bir başlangıç yaptı.
Avrupa borsaları haftaya alıcılı başlarken, cuma günü negatif bir seyir izlemişti. BM Genel Kurulu’ndaki gelişmeler, enerji fiyatları ve Satınalma Yöneticileri Endeksi (PMI) verileri bölgede yakından takip edilecek. Orta Doğu’daki gerilim ve Rusya-Ukrayna çatışmalarının yeniden şiddetlenmesi jeopolitik riskleri artırıyor.
Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy, ABD Başkanı Donald Trump ile savaşı sona erdirme çalışmaları ve New York’ta yapılması planlanan görüşme hakkında konuştu. Artan enerji maliyetleri Avrupa ekonomileri için zorlu bir süreç oluştururken, ülke tahvil faizlerindeki yükseliş devam ediyor. Cuma günü Avrupa borsalarında genel olarak düşüşler yaşanmıştı.
Asya borsalarında ise ABD-Çin görüşmelerine dair olumlu sinyaller risk iştahını artırdı. Çin liderinin ABD ziyareti ve olası olumlu sonuçlar beklentisi, bölge piyasalarında yükselişe yol açtı. Petrol fiyatlarındaki düşüş de bu toparlanmada etkili oldu. Kapanışa yakın Güney Kore, Çin ve Hong Kong borsaları yükselişle işlem gördü. Japonya piyasaları tatil nedeniyle kapalıydı.
Borsa İstanbul’da BIST 100 endeksi cuma günü yüzde 1,67 değer kaybederek 13.284,42 puandan kapandı. VİOP’ta BIST 30 endeksine dayalı ekim vadeli kontrat da geriledi. Dolar/TL, bankalararası piyasada açılışta 48,8010 seviyesinden işlem görüyor.
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, BM 81. Genel Kurulu’na katılmak ve temaslarda bulunmak üzere New York’a geldi. Sermaye Piyasası Kurulu (SPK) tarafından alınan kararla, tasfiye edilecek fonların süresi azami 3 aydan 6 aya çıkarıldı.
Analistler, yurt içinde kapasite kullanım oranı, reel kesim güven endeksi ve Yurt Dışı Üretici Fiyat Endeksi (YD-ÜFE) verilerini takip edeceklerini belirtti. Teknik olarak BIST 100 endeksinde 13.100 ve 13.000 puan destek, 13.400 ve 13.500 puan ise direnç seviyeleri olarak takip edilecek.
